Nafaka Çeşitleri Nelerdir?

nafaka çeşitleri nelerdir
Oy verebilirsiniz

Günümüzde boşanma davalarının en önemli gündem maddelerinden biri nafakadır. Eşlerin, çocukların, anne, baba veya kardeşlerin ekonomik açıdan geçinemeyecek durumda olmaları sonucunda nafaka talep etme hakları bulunmaktadır. Ancak bunun için nafaka davası açılması ve nafaka bağlanabilmesi için de belli koşulların olması gerekmektedir.

Dört farklı nafaka çeşidi bulunmaktadır. Bunlar tedbir nafakasıyoksulluk nafakasıiştirak nafakası ve yardım nafakası olarak ayrılmaktadır. Yardım nafakası diğer üç nafaka türüne göre daha farklı bir nafaka olmakla birlikte, yardım nafakası dışında kalan nafaka çeşitleri genel olarak evlilik birliğini koruyamayan ve boşanmayı talep eden eşlerin boşanma davası süreçlerinde veya boşanma gerçekleştikten sonra talep ettikleri nafaka türleridir.

 

Nafaka Konusunda Bilinmeli Gerekenler

Nafakanın farklı türleri hakkında detaylı bilgi vermeden önce nafaka hakkında genel olarak bazı bilgilere sahip olmak önemlidir. Örneğin, Türk Medeni Kanunu boşanma davasının karara bağlanmasının ardından hem kadına hem de erkeğe eşit haklar tanımaktadır. Bu haklardan biri olan nafaka konusunda hem erkek hem de kadın talepte bulunabilmektedir. Bunun yanı sıra nafaka konusunda bilinmesi gerekenler ise şunlardır:

  • Nafaka talebinde bulunan tarafın ağır kusurlu olmaması gerekmektedir. Eğer ağır bir kusur söz konuysa nafaka hakkı kazanılması da mümkün değildir.
  • Nafaka ödemekle yükümlü tutulan taraf, ödemesi gereken miktarı toplu bir şekilde de ödeyebilir, öte yandan aydan aya da ödeme yapılabilmektedir. Bu, kişinin tercihe bağlıdır.
  • Ödeme miktarı ve nafakanın türü konusunda eşler kendi aralarında anlaşmaya varabilirler. Eğer eşler nafaka konusunda kendi aralarında bir uzlaşma sağlayamadılarsa nafaka miktarını davaya bakan hakim belirlemektedir.
  • Nafakanın miktarı da yine eşlerin maddi durumları gözetilerek belirlenmektedir.

 

Tedbir Nafakası Nedir?

Tedbir nafakası, boşanma davası öncesinde veya boşanma davası sırasında görülürken talep edilen ve dava sonuçlandığında da kesilen bir nafaka türü olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu nafaka türüyle boşanma sürecinde maddi zorluk çekecek olan eşin mağduriyetinin önlenmesi amaçlanmaktadır. Tedbir nafakasını, kadın veya erkek fark etmeksizin her iki taraf da talep edebilmektedir. Tedbir nafakası talebi için gerekli koşullar sağlanıyorsa, nafaka ödemekle yükümlü olan kişinin işsiz olması nafakaya hükmedilmesine engel değildir.

Tedbir nafakasını boşanma davası öncesi tedbir nafakası ve boşanma davası sürecinde tedbir nafakası olarak iki ayrı başlık altında ele alabiliriz:

  1. Boşanma davası öncesinde tedbir nafakası söz konusu olduğunda eşlerin ve varsa müşterek çocukların boşanma sürecinde yaşayacakları şartlar gözetilmektedir. Boşanma davası öncesinde eşlerden birine tedbir nafakası bağlanabilmesi için ayrı yaşamaya dair geçerli olan sebeplerin delillerle birlikte mahkemeye sunulması gerekmektedir.
  2. Boşanma davası sürecinde tedbir nafakası ise boşanma davası sürerken talep edilen bir nafaka türüdür. Boşanma davası devam ederken ortaya çıkabilecek maddi sıkıntılara ilişkin tedbir amaçlı olarak talep edilmektedir.

 

İştirak Nafakası Nedir?

İştirak nafakası, boşanmak isteyen eşlerin varsa müşterek çocuklarına yönelik talep edilen ve ödenmesi hükmedilen bir nafaka türüdür. Çocuğun bakım, eğitim ve sağlık giderlerinin karşılanması için velayeti kendinde olan eşe iştirak nafakası bağlanır ve böylelikle çocuğun yaşamsal tüm hakları güvence altına alınmış olur. İştirak nafakası, velayeti kendinde bulunmayan eş tarafından düzenli olarak ödenmelidir.

Yoksulluk Nafakası Nedir?

Yoksulluk nafakası, adı üzerinde eşlerden birinin boşanmayla birlikte ekonomik açıdan mağdur duruma düşmesi söz konusu olursa talep edilebilen ve hakim kararıyla bağlanan bir nafaka türüdür. Boşanma davası içerisinde de bağlanabilen yoksulluk nafakası, eşlerden birinin maddi durumunun bozulması halinde boşanmanın ardından ayrı bir dava açılarak da talep edilebilmektedir. Yoksulluk nafakası hem erkeğe hem de kadına bağlanabilmektedir. Ancak şartları açısından dikkat edilmesi gereken en önemli konu nafaka talep eden tarafın kusurlu olmamasıdır. Aksi halde, yoksulluk nafakası hakkından söz edilemez. Aynı zamanda, eğer yoksulluk nafakası talep eden taraf düzenli olarak bir işte çalışıyorsa ve aylık düzenli bir gelire sahipse bu hakkı elde edemez. Kişinin yoksulluk nafakası talep edip bu haktan faydalanabilmesi için ekonomik durumunun kötüye gittiğini mahkemeye ispat etmesi gerekmektedir.

 

Yardım Nafakası Nedir?

Yardım nafakası diğer tüm nafaka türlerinden farklı bir nafaka türüdür. Zira bu nafaka türünün ille evlilik birliği bir ilgisinin bulunması gerekmemektedir. Yardım nafakasından üst soy şeklinde tanımlanan anne ve babayla alt soy olarak belirtilen çocuklar ve eşler faydalanabilmektedir. Bu akrabalar, yoksulluğa düşmeleri sonucunda nafaka talebinde bulunabilmektedirler. Ancak yardım nafakası bağlanabilmesi için, ödeyecek olanın refah içinde olduğunun da ispat edilmesi gerekmektedir.

 

Nafaka Ödenmezse Ne olur?

Nafakanın ödenmemesi de karşılaşılan durumlardan biridir. Peki, nafaka ödenmezse ne olur? Nafaka alacaklısının hakları nelerdir? Nafaka borçlusu her ay ödemekle yükümlü olduğu miktarı ödemediği takdirde İcra İflas Kurulu, üç aya kadar borçlunun tazyik hapsine çarptırılmasına hükmetmektedir. Ancak kişi nafaka borcunu öderse cezai durum kendiliğinden ortadan kalkmaktadır. Öte yandan hapis cezası sürecinde ödeme gerçekleşirse de cezai durum ortadan kalkmaktadır. Nafaka borçlusunun emekli maaşının haczedilebildiği de unutulmaması gereken notlar arasında yer almaktadır.

 

Nafaka Uyarlanması Nedir?

Uzun yıllar nafaka ödemek zorunda kalanlar veya nafaka miktarını fazla bulanlar tarafından en sık sorulan sorulardan biri de nafaka borcunun düşürülüp düşürülemediğidir. Bilindiği gibi ekonomik duruma göre nafaka miktarı artırılabildiği gibi talepte bulunulup gerekli belgelerle ekonomik durumdaki zorlanma ispat edilirse nafaka borcu düşülebilmektedir. Ancak nafaka borçlusunun bunun için yeni bir dava açması gerekmektedir. Bu dava türüne nafaka uyarlanması davası denilmektedir. Nafaka uyarlanması davasında hakim her iki tarafın da ekonomik durumunu incelemeye alarak karar vermektedir.

Bir önceki yazımız olan Değer Kaybı Davası başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

DMCA.com Protection Status