Bildiğiniz gibi, özel ya da devlet kurumlarında çalışan her işçinin, sosyal, sendika hakları bulunmaktadır. Bu hakların en başında, ilk çalışma yılını doldurduktan sonra, 2. Yıl içerisinde yıllık izin kullanma hakkı yer almaktadır. Elbette ki devlet kurumlarında genel olarak bu izin süreleri, memurlara belirlenmiş ve sabit olurken, kıdemlerine göre yıllık izinlerde artışlar gözlemlenmektedir. Fakat, özel sektör için aynı bilgileri söylemek mümkün olmasa da yine özel sektörde de yıllık izinler yaklaşık olarak birbirine benzerlik göstermektedir. Bu durumda, yıllık izin süreleri hakkında genel bilgiler aşağıda ki gibidir.

Yıllık izin nedir?

İş Kanunu kapsamında yer alan bilgilere göre; yıllık izin, ücretli izin olarak, iş verenler tarafından sürekli olarak verilen bir hak şeklinde tanımlanabilmektedir. Elbette ki bu durumda tarafların anlaşması da oldukça önemli olurken, minimum olarak 10 gün belirlenmesi gerekiyor. Yıl içerisinde ise en çok 3’ e bölünmesi mümkün olmaktadır. Deneme süresi dahil olacak şekilde, en az 1 yıl süre ile aynı iş yerinde çalışmakta olan işçilere verilmektedir. Yani, kimler yıllık izin hakkına sahiptir dediğinizde, bu süre oldukça önemli bir yere sahip oluyor.

Yıllık izin süreleri nelerdir?

Yukarıda da bahsettiğimiz gibi, yıllık izin süreleri, çalışma yılı ile bağlantılı olarak değişmektedir. Yine işçi ve işveren tarafından yapılan anlaşma ile de belirlenebilir. Fakat, dikkat etmek gerekir ki, en az yıllık izin süresi 10 gün olması gerekiyor. İŞ Kanunu’ na göre en az yıllık izin süresi 10 gün olarak belirlenmiştir. Yasaların değişmesi ile güncel olarak bu süre de değişiklik gösterebilir.

1 ile 5 yıl çalıştım ne kadar izin alırım?

Bir işçi, aynı iş yerinde sürekli olarak, 1 ile 5 yıl aralığında faaliyet göstermiş ise; 14 gün yıllık izin hakkına sahiptir. Bu durumda 5. Yıl dahil olmak üzere çalışmış olması gerekmektedir.

6 ile 15 yıl çalışma süresi

Eğer ki, 6 yıl ve 15 yıl dahil olmak üzere bu aralıkta çalışma sağlamış ise, bu durumda 20 gün yıllık izin hakkı doğmaktadır. Tamamen ya da işverenin şartlarına bağlı olarak 1-3 bölünerek kullanılabilir.

15 yıldan fazla çalışmış olanlar

15 yıldan daha fazla aynı iş yerinde sürekli olarak çalışmış olan bir kişi ise 26 gün olarak yıllık izin kullanma hakkına sahiptir. Bu izinler, ücretli izin olup, izin kullandığınız zamanlarda, aylık maaşlarınızın net olarak hesabınıza geçmesi gerekmektedir. Bazı işverenler ise, yıllık izin kullandırmak yerine, işten çıkış zamanlarında, ücretlerini kişilere teslim etmektedir. Fakat, bir iş yerinden çıkarken bu haklarınızı tamamen almadan, herhangi bir imza atmamak en doğrusu. Eğer ki, iş yerinden izinlerinizi kullanmadan istifanızı verirseniz, bu durumda hak kayıplarına uğrayabilirsiniz. Haklarınızın tamamını almadan; ‘’ bu iş yerinden hiçbir alacağım kalmamıştır ‘’ anlamına gelen bir belgeye imza atmamanız gerekmektedir.

Genel olarak, yıllık izin süreleri yukarıda ki gibi olmaktadır. Fakat, bazı işletmelerde maalesef çalışanlar için yıllık izin ücretleri verilmiyor ya da yıllık izinler kullandırılmıyor. Peki, böyle bir durumda nereye başvuru yapmak gerekir, haklar nasıl alınır ve hukuki süreç nasıl işler biliyor musunuz?

Yıllık izinleri toplu kullanabilir miyim?

Yıllık izinler, her yıl içerisinde belirlenmiş gün sayısı olarak kullanılması gerekmektedir. Fakat, iş veren işe yapılan anlaşma dahilinde, örnek olarak; 2 yıl kullanılmamış izinler, 1-5 yıl aralığında çalışmış bir kişi için, herhangi bir yıl içerisinde 28 gün olarak kullanılabilir. Fakat, bu durum işveren işin iş aksaklığına neden olmaması gerektiğinden pek kabul edilir bir durum değildir. Detaylar iş veren ile görüşülerek anlaşma yapılabilir.

Yıllık izinlerimi kullanamıyorum, ne yapmam gerekiyor?

Bazı işletmelerde, iş verenlerin sorumsuzluğundan ya da işçilerin hakkını korumamasından kaynaklı olarak, yıllık izin kullanmaya imkân verilmemektedir. Hatta pek çok işyerinde, 1-5 yıl aralığında çalışmış ve 5 yıldır hiç yıllık izin kullanmamış çalışanlar görebilmekte mümkün olmaktadır. Örnek olarak; 5 yıl çalıştığınız bir iş yerinde; 60-70 gün yıllık izin hakkınız bulunacaktır. Bu izinler her ay düzenli olmak üzere 14 gün olarak kullandırılması gerekmektedir. Eğer ki; yıllık izinlerini kullanmanıza izin verilmiyor ise, ‘’ BİMER ‘’ şikâyet dilekçesi oluşturarak, haklarınızı en doğru şekilde arayabilirsiniz. Genel olarak ‘’ BİMER ‘’ yapılan başvurular değerlendirilmeye alınırken, kabul görmekte ve haklı olan tarafın hakları sonuna kadar alınmaktadır.

Çalışma ve İŞKUR İl Müdürlüğü

BİMER’ e başvuru yapmak istemeyenler ise; ‘’ ÇALIŞMA VE İŞKUR İL MÜDÜRLÜĞÜ’’ bünyesinde bir şikâyet dilekçesi hazırlayarak, başvuru da bulunabilirler. Hukuki süreç başlatılarak, işverenlerinizin sizlere işe girdiğinizde sunduğu fakat çalışma esnasında vermediği haklarınız savunulacaktır. Böylelikle işveren de yıllık izinlerinizi kullanmanıza izin verecek ya da iş yoğunluğundan kaynaklı olarak izin kullandırmak yerine, günlük çalışma saatleriniz ve çalışma ücretleriniz hesaplanarak, kullanacağınız izinlerin ücretlerini sizlere ödeyecektir. Web adresimizde yer alan içerikler, bilgilendirmek amacı ile yayınlanmış olup, resmi nitelik taşımamaktadır. Resmi bilgiler için İŞ KANUNU tercih edilmesi gerekmektedir.